Elde Tarak Kemiği ve Parmak Kırıkları ( Metakarp – Falanks Kırıkları )

Parmak kırıkları çok sık karşılaşılan kırıklardan olup özellikle iş kazaları olarak karşımıza çıkmaktadır. Elini kapıya sıkıştırma, düşme, trafik kazası gibi sebepler de oldukça sıktır.

Genellikle “küçük” olarak adlandırılıp önemsenmediğinden; hatalı kaynamaları ve kaynamamaları çokça görülmektedir.

Eklem kırıkları olduğu zaman ayrışma da varsa mutlaka erken zamanda müdahale edilmesi gerekir.

Parmak kemiklerinin ortalarında olan ayrılmış kırıklar açılanma ve dönme (rotasyon) olmayacak biçimde tedavi edilmeli ve işlem sonrası en erken zamanda harekete başlanmalıdır. Kesin kurallar olmamakla birlikte; alçı atel parmak atel gibi tespit yöntemlerinin üç haftayı geçmemesi, eğer geçecekse cerrahi tedavi uygulanarak bir an önce harekete başlanması önerilmektedir. Üç haftanın daha üzerinde yapılan tespitlerde eklemlerde sertlik gelişir ve fizik tedaviyle dahi bu sertliklerin açılması oldukça güç bir hale gelir.

El tarak kemikleri çevresinde yumuşak doku (kaslar) örtüsü az olduğu için darbe esnasında enerjinin çoğunu kemikler alır ve kolaylıkla kırıklar meydana gelir.

En sık görülenlerden biri; boksör kırığı olarak da adlandırılan 5. Parmağın (küçük parmak) el tarak kemiğinin uç kısmının kırığıdır. Öyküde genellikle duvara, kapıya yumruk atma öyküsü bulunur. Hastalar kimi zaman olayı takip eden saatler içinde; çoğu zaman birkaç gün sonra elde şişlik ve ağrı olması üzerine hastanelere başvururlar.

Kemiğin ortasındaki kırıklarda eğer kırıkta hiç kayma yok ise alçı tedavisi uygun olabilir. Orta kısımda görülen, ileri dereceli açılanmanın veya kaymanın ve dönmenin olduğu birçok kırıkta cerrahi tedavi gereklidir.

Cerrahide kırık uygun şekilde yerine getirilerek dışarıdan veya içeriden tel/platinler yardımı ile tespit edilir.

Bazı hastalarda hiçbir platin/tel konulmaksızın kemik uçları düzeltilerek alçılama yapılabilir.

El tarak kemiği kırıkları sonrası alçı süresi 0-20 gün arasındadır. Alçı çıktıktan sonra hareketlerin eskisi gibi kazanılabilmesi için rehabilitasyon önemlidir.

 

Op.Dr.Okyar Altaş

Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı